In het buitenland studeren is voor veel studenten een droom, maar het daadwerkelijk realiseren ervan is niet altijd eenvoudig. Er komt veel bij kijken: verschillende programma’s, toelatingseisen en keuzes die soms lastig te overzien zijn. Toch kan het maken van die stap leiden tot onvergetelijke ervaringen, waardevolle lessen en vriendschappen voor het leven. Voor mij begon het allemaal met een dual degree programma waarmee ik in zowel Nederland als Canada kon studeren. Wat volgde was een reis vol persoonlijke groei, culturele ontdekkingen en academische uitdagingen die me hebben gevormd tot wie ik nu ben. Toen ik mijn laatste jaren op de middelbare school aan het afronden was, begon het idee om in het buitenland te studeren in mijn hoofd te spelen. Toch wist ik niet goed waar ik moest beginnen, omdat je je niet makkelijk kunt oriënteren op de verschillende programma’s die al die universiteiten aanbieden. Daarom besloot ik om dit toch niet te doen en ben ik me gaan richten op Nederlandse universiteiten. Toen kwam ik echter een geweldige kans tegen in Nijmegen, waar ze een dual degree programma aanboden. Dit programma bestond uit twee jaar studeren in Nederland en daarna twee jaar in Victoria, Canada, zolang ik aan de voorwaarden voldeed. Tijdens mijn tijd in Nijmegen moest ik hard studeren, omdat ik een gemiddelde van een 7,0 moest halen over de twee jaar én alle vakken moest behalen. Dit betekende dat ik niet de typische student was: ik ging ’s avonds niet vaak uit en focuste me vooral op mijn studie. Al dat harde werken heeft zijn vruchten afgeworpen, want ik mocht naar Canada. Zelfs voordat ik zeker wist dat ik zou mogen gaan, moest ik al veel regelen, zoals het aanvragen van mijn visum. Vanwege de aard van het studieprogramma in Canada moest ik zowel een studievisum als een werkvisum aanvragen. Zo kon ik de twee stages volgen die de University of Victoria in hun programma had geïntegreerd. Toen ik eenmaal in Canada aankwam, moest ik veel dingen zelf uitzoeken. Een van die dingen was het openen van een eigen bankrekening, wat best een ervaring was, aangezien mijn ouders dat thuis toen ik klein was hadden opgezet. Toch was het ergens ook wel leuk, omdat het deel uitmaakte van het leren van nieuwe vaardigheden en je aanpassen aan een nieuwe omgeving. Hetzelfde gold voor het afsluiten van een telefoonabonnement en het doen van boodschappen. Aangezien het een nieuw land voor me was, kende ik de merken en bedrijven niet en wist ik dus ook niet wat betrouwbaar was. Daardoor voelde het maken van de juiste keuze soms als een gok. Op persoonlijk vlak was het ook een uitdaging om me aan te passen en nieuwe vrienden te maken. In mijn programma kwam ik er eigenlijk halverwege bij. De meeste studenten kenden elkaar al van de eerste twee jaar en hadden dus al hechte vriendengroepen gevormd. De meesten waren erg aardig en open voor nieuwe mensen, maar het was soms lastig om echt onderdeel te worden van zo’n groep. Gelukkig waren er vier andere meiden in hetzelfde schuitje. Twee studenten uit Taiwan en twee uit China, allemaal van verschillende universiteiten, begonnen ook aan het dual degree programma. Ze kenden elkaar nog niet, wat onze eerste ontmoeting een mooi moment maakte om te bonden. Ik vind het dan ook erg leuk dat ik nog steeds contact met ze heb. Tijdens het eerste jaar in Canada werd ons programma opgedeeld in vijf groepen. Met de groep waarin je werd geplaatst volgde je alle colleges. Hierdoor leerde je je groepsgenoten goed kennen, maar zag je de studenten uit de andere groepen minder vaak dan je misschien had gehoopt. Deze kleinschalige colleges boden ook veel ruimte voor interactie met de docenten. Ze moedigden dat ook aan door tijdens de les regelmatig vragen te stellen aan verschillende studenten in de zaal. Overigens had ik wel het gevoel dat het onderwijsniveau soms lager lag dan ik gewend was in Nederland. Dat betekent niet per se dat het slecht was, maar het voelde gewoon anders aan. Tijdens mijn eerste volledige zomer in Victoria was het tijd voor mijn eerste stage. Omdat ik op dat moment nog niet veel werkervaring had, was het iets lastiger om een plek te vinden. Uiteindelijk belandde ik in een souvenirwinkel waar ik allerlei verschillende taken uitvoerde, als een soort allround medewerker. Misschien was dit niet de stage die ik oorspronkelijk in gedachten had, maar ik heb er wel veel geleerd over hoe mensen in Canada zich gedragen. Je zou het misschien niet verwachten, omdat het beide goed ontwikkelde westerse landen zijn, maar er zijn wel degelijk sociale verschillen. In Nederland zijn we veel directer en komen we meteen ter zake, zonder al te veel small talk. Een voorbeeld hiervan is hoe ik mijn vragen stelde aan docenten. In Nederland zou ik gewoon op ze aflopen en meteen mijn vraag stellen zodra ik aan de beurt was. In Canada ging er vaak eerst een gesprekje vooraf over hoe de les was en hoe het met mij ging, voordat ik daadwerkelijk mijn vraag kon stellen. Het zijn van die kleine verschillen die duidelijk maken dat je je echt moet aanpassen aan het land en de cultuur waarin je leeft. In het voorjaar van mijn tweede jaar kreeg ik de kans om stage te lopen in Montréal. Dit was een mooie kans om ook het Franstalige deel van Canada te ervaren, aangezien het land natuurlijk ook die culturele tweedeling kent. Het was best lastig om me daaraan aan te passen, want echt álles was in het Frans. Gelukkig had ik een basiskennis van de taal, want veel Franstalige Canadezen spraken nauwelijks Engels of weigerden in het Engels te praten. Deze stage bood me de mogelijkheid om de meer zakelijke kant van Canada te ontdekken. Ik heb hier veel geleerd en vond het werk erg leuk om te doen. Om dit verhaal af te sluiten: ik heb een geweldige tijd gehad in Canada en zou dezelfde keuze zonder twijfel opnieuw maken. Canada heeft
Van Tempel tot Textiel: Wat Thailand ons leerde over Globalisering
Je verwacht niet dat een les over duurzaam ondernemen begint met een kroegentocht en eindigt met de zegen van een koning. Toch bracht onze reis naar Thailand precies dat. Een unieke mix van formele verdieping en culturele verwondering. Wat begon als een studiereis, groeide uit tot een ervaring vol bedrijfsbezoeken, geschiedenis en spontane ontdekkingen. Met twintig studenten vertrokken we onder leiding van de StudyTour Commissie van Asset | Financials naar Bangkok om te onderzoeken hoe de textielindustrie, ook diepgeworteld in Tilburg, functioneert binnen de geglobaliseerde economie van Zuidoost-Azië, met nadruk op duurzaamheid. Wat we aantroffen ging verder dan bedrijfsmodellen en duurzaamheidsdata. We ontdekten hoe cultuur het zakenleven vormt, hoe geschiedenis onverwacht dichtbij komt en hoe een kookles of een ceremonie soms meer leert dan een collegezaal. Deze reis was geen gewone excursie, maar een les in werelddenken, economische verwevenheid en menselijke verschillen. Waarom Bangkok? De context van de reis De keuze voor Bangkok was geen toeval. De stad speelt een groeiende rol in hoogwaardige textielproductie voor de internationale mode-industrie. Een interessante tegenhanger van Tilburg, dat historisch nauw met textiel is verbonden. Die gedeelde sectorale achtergrond vormde het vertrekpunt van onze verkenning. Tijdens de reis kwamen we in contact met organisaties die hun wortels in Thaise tradities combineren met een internationale oriëntatie. Zo kregen we inzicht in actuele thema’s als arbeid, productie en duurzaamheid binnen een totaal andere context. Ook bood de reis de gelegenheid om te ervaren hoe ondernemen en samenwerken in een andere cultuur vorm krijgen. Soms fundamenteel anders, soms verrassend herkenbaar. Bedrijfsleven in Bangkok: leren over zaken doen in een andere cultuur Tijdens onze reis spraken we met diverse organisaties die het Thaise economische landschap vormgeven, waaronder de Nederlandse ambassade, de Netherlands-Thai Chamber of Commerce, Baker Tilly Thailand, Mahanakorn Partners, het Investory Museum en Chulalongkorn University. Elk bezoek bood een nieuw perspectief op zakendoen in Thailand. Wat direct opviel, was de hiërarchische bedrijfscultuur. Beslissingen komen van bovenaf en worden zelden betwist. Niet uit onwetendheid, maar uit respect en streven naar harmonie. Waar in Nederland open debat gebruikelijk is, vraagt de Thaise stijl om geduld en oog voor indirecte communicatie. Ook personeelsbeleid verschilt. Werknemers maken vaak deel uit van een hechte ‘bedrijfsgemeenschap’, met grote loyaliteit en behoud van personeel, zelfs bij geringe economische meerwaarde. Stabiliteit weegt hier vaak zwaarder dan efficiëntie. Deze benadering zie je ook terug in de Thaise textielsector, die zich, tegen onze verwachting in, niet richt op grootschalige massaproductie, maar juist op het hogere segment. Kwaliteit, design en samenwerking met internationale modehuizen staan centraal. Duurzaamheid is in opkomst, met name onder jonge en internationaal georiënteerde ondernemers, al krijgt het nog niet dezelfde prioriteit als in Europa. Voor studenten in finance, economics en accounting leverde dit waardevolle inzichten op, van businessmodellen tot interculturele communicatie en impliciete besluitvorming. De Thaise arbeidsmarkt bleek bovendien open te staan voor westerse professionals, met ruime vraag naar financiële expertise. Zo kwamen theorie en praktijk samen en werd duidelijk hoe nauw economie en cultuur met elkaar verbonden zijn. Cultuur & geschiedenis: de informele maar onvergetelijke kant Naast het formele programma bood de reis volop ruimte voor informele activiteiten. Momenten die minstens zo leerzaam en memorabel bleken. Van tempelbezoeken en kooklessen tot spontane avonden met de groep. Elk element droeg bij aan ons begrip van Thailand. Tijdens een cooking workshop leerden we dat Thaise gerechten als pad thai en groene curry verrassend eenvoudig te bereiden zijn. Wat begon als een toeristische activiteit, werd een les in samenwerking en lokale gebruiken, via geur, smaak en ritme. Aan het begin van de reis bezochten we tempels en het koninklijk paleis. De rijkdom aan detail en de serene sfeer vormden een sterk contrast met het moderne Bangkok en riepen vragen op over religie, macht en traditie. Kort daarna woonden we de Royal Ploughing Ceremony bij, waarbij de Thaise koning het rijstseizoen inluidde. De ceremonie kreeg daardoor een plechtige, bijna spirituele lading. Tegen het einde van de reis bezochten we Kanchanaburi, waar de geschiedenis van de Birma-spoorlijn en het lot van Nederlandse krijgsgevangenen diepe indruk maakten. Wat op het eerste gezicht een toeristische plek leek, bleek een aangrijpende herinnering aan oorlog en verbondenheid. Ook de informele groepsmomenten, van een kroegentocht tot het verkennen van het nachtleven, speelden een belangrijke rol. Buiten het formele programma ontstond ruimte om te ontspannen en elkaar beter te leren kennen. Juist deze momenten versterkten de groepsdynamiek en maakten de ervaring compleet. Wat deze reis ons leerde Een studiereis als deze confronteert je met meer dan alleen economische structuren of duurzaamheidsvraagstukken. Je ervaart hoe diep cultuur verweven is met bedrijfsvoering, communicatie en besluitvorming en hoe dat je functioneren als toekomstig professional beïnvloedt. Een van de meest opvallende inzichten was de rol van hiërarchie. Waar in Nederland gelijkwaardigheid en directe communicatie de norm zijn, draait het Thaise bedrijfsleven om formaliteit en terughoudendheid. Niet minder efficiënt, maar fundamenteel anders en dus een kwestie van luisteren, interpreteren en soms zwijgen. Ook werd duidelijk dat duurzaamheid niet overal dezelfde prioriteit heeft. Waar het in Nederland een speerpunt is, groeit het bewustzijn in Thailand, maar speelt het nog vaak een ondergeschikte rol. Juist dat verschil dwingt je om buiten je eigen referentiekader te denken. Daarnaast vielen de kansen op voor afgestudeerden in finance, economics en accounting. Veel organisaties toonden zich geïnteresseerd in internationale expertise en Nederlanders worden gewaardeerd om hun open houding en taalvaardigheid. Voor wie zich weet aan te passen, liggen er volop mogelijkheden. Kortom, deze reis was geen vakantie met een economisch randje, maar een ervaring waarin theorie, praktijk en context samenkwamen. Ze liet zien dat werken in een internationale omgeving niet alleen kennis vraagt, maar ook flexibiliteit, aanpassingsvermogen en culturele nieuwsgierigheid. Aanbeveling: waarom je dit ook moet doen Een reis als deze is meer dan een aanvulling op je cv. Ze verruimt je blik op studeren, werken en de wereld om je heen. De kracht zit in de combinatie van inhoud, cultuur, geschiedenis en onderlinge verbinding. Een mix die ervoor zorgt dat wat je leert echt blijft hangen. Voor studenten in finance, economics of accounting
Studeren in Rome, de eeuwige stad: een geweldige ervaring!
Stiekem had ik toch wel een beetje spijt dat ik in mijn bachelor niet op exchange ben gegaan. Mijn vreugde was dan ook groot toen ik er achter kwam dat ik ook in mijn master nog kon! Dat half jaartje studievertraging had ik er graag voor over. Na me wat te hebben ingelezen wist ik het zeker: ik wilde naar Rome. Een mooie stad, een andere manier van leven maar toch binnen Europa. Ik deed mijn aanvraag last-minute en alles was zo geregeld. Toen ik op het vliegtuig naar Rome stapte had ik natuurlijk bepaalde ideeën (en vooroordelen) over de Italiaanse cultuur. Vooral de ‘lossere manier’ van leven waarin op tijd komen niet echt een prioriteit is leek me op voorhand (voor mij als punctuele Nederlander) nog wel een uitdaging. Ik moet bekennen dat ik wel even een knop moest omzetten, maar na een tijdje kon ik prima mee in de Italiaanse manier van leven. Het leven gaat gewoon op een lager tempo maar als je daar aan gewend bent is er niets mis mee. Bureaucratie is ook een echt Italiaans dingetje. Als je iets geregeld wil krijgen moet je over veel geduld beschikken. Mijn inschrijving bij de universiteit is een mooi voorbeeld. Het kantoortje waar dat kon was drie uur per week open, alleen op woensdag van 9 uur tot 12 uur. Met 200 exchangestudenten die zich allemaal moeten inschrijven is dat niet heel praktisch, en het was dan ook altijd druk. Eerst moet je acht kopieën van al je gegevens en drie pasfoto’s meenemen, dan een uur wachten bij het kantoortje en als je dan aan de beurt bent krijg je in het kantoortje een geel papiertje. Dat is om je tentamenresultaten op te noteren. De hele administratie gaat nog ouderwets op papier. In het kantoortje staan grote kasten met multomappen vol met gegevens van alle studenten. “De eeuwige stad blijft dagelijks weer verbazen.” Maar bovenal zijn Italianen ontzettend vriendelijk en gastvrij. Ik ben een keer op een zaterdag naar een voetbalwedstrijd in Frosinone geweest, een stadje vlakbij Rome. Toen ik nergens meer een kaartje voor de wedstrijd kon krijgen ben ik het stadion ingesmokkeld door de fanatieke supporters van Frosinone en heel de wedstrijd werd ik behandeld als hun eregast. Het was een geweldige dag, die de gastvrijheid en vriendelijkheid van de Italianen nog maar eens onderstreept. Wonen in Rome is alsof je in een museum woont. Het klinkt misschien een beetje cliché, maar in Rome is écht heel erg veel te zien en te doen. Ik besloot de eerste paar weken, toen het nog relatief rustig was in de stad, de bekende plaatsen te bezoeken. Het Colosseum, de St Pieter, Forum Romanum en ga zo maar door. Vanaf april is het namelijk hoogseizoen qua toerisme en is het oude centrum bomvol. Gelukkig kent Rome ook een heleboel schitterende plaatsen die bij de meeste toeristen onbekend zijn. Zo is het park Villa Borghese een heerlijke plek om te relaxen op een zonnige dag, de wijk Trastevere ideaal om een terrasje te pakken of ’s avonds in de kroeg te hangen en is fietsen over de Via Appia Antica, met monumenten links en rechts van de weg, ook een aanrader. Onder de laag met wereldberoemde monumenten zit nog een hele laag met minder bekende pareltjes. En ik ben er zeker van dat ik zelfs nu, na een half jaar, nog lang niet alles gezien heb. De eeuwige stad blijft dagelijks weer verbazen. Dan de universiteit. Universita Tor Vergata ligt ver buiten de stad in een soort weiland. De universiteit is in de jaren tachtig daar gebouwd in de hoop dat de omgeving zou aantrekken en er veel gebouwd zou worden, maar dat is nooit gebeurd. In de buurt van de universiteit is er dan ook helemaal niets te doen. Studeren in Italië is wel even anders dan in Nederland. Ik volg vijf mastervakken, maar die zijn in niets te vergelijken met mijn master Accountancy in Tilburg. Het niveau is stukken lager, het onderwijs is niet academisch en als de professor vraagt om een discussie in de zaal is dat niet echt een open discussie. De studenten geven dan hun mening over een onderwerp en dan zegt de professor of het goed of fout is. Als de professor eenmaal iets heeft verteld kun je daar niet meer tegenin gaan. De stijl van onderwijzen is heel autoritair en stimuleert kritisch denken totaal niet. Verder beginnen colleges eigenlijk altijd een half uur te laat, als ze al doorgaan. Het is me ook vaak genoeg gebeurd dat ik naar de universiteit kwam en er geen college bleek te zijn. Waar ik helemaal van stond te kijken zijn de tentamens. Er is vaak één surveillant voor meer dan 50 studenten en er wordt tijdens tentamens volop gespiekt en overlegd en daar wordt nooit tegen opgetreden. De tentamenvragen zijn eigenlijk altijd reproduceerwerk. Als je je cijfer eenmaal binnen hebt, kun je die laten registreren op je gele papiertje tijdens het volgende tentamen van dat vak. Pas dan is het cijfer geldig. Er is wel een online systeem voor cijfers, maar daar wordt niets mee gedaan. Natuurlijk zijn er cultuurverschillen met Nederland, maar dit gaat wel heel erg ver. Ik heb me vaak verwonderd over alle toestanden op de universiteit, maar waar ik me in Nederland enorm druk zou maken over alles heb ik hier geleerd het lekker te laten gaan. En te genieten van al het moois dat deze stad herbergt. Als je op exchange gaat voor de academische ervaring is Rome misschien geen aanrader, maar het leven in Rome is echt genieten. De stad, de cultuur, de manier van leven, alles. Ik heb er dan ook absoluut geen spijt van, en het was een geweldige ervaring!